Techno dla dorosłych.
Jedną z największych gwiazd, jakie rozkwitły na firmamencie europejskiej muzyki tanecznej za sprawą klubu Berghain był Marcel Dettmann. I zupełnie zasłużenie: urodzony i wychowany w Berlinie Wschodnim, kiedy tylko upadł mur, brał udział w tworzeniu się sceny techno w stolicy Niemiec od samego jej zarania. W swych setach umiejętnie łączył dawne fascynacje mroczną muzyką Depeche Mode, The Cure i Front 242 z upodobaniem do ciężkich i surowych brzmień z Detroit i Chicago. Na sukcesy nie trzeba było długo czekać – i już w połowie pierwszej dekady XXI wieku został rezydentem Berghain, słynąc z didżejskich maratonów o hipnotycznym charakterze.
W tym samym czasie zadebiutował jako producent, nagrywając początkowo dla własnej tłoczni MDR. O jego nagrania szybko upomniała się jednak wytwórnia Ostgut Ton, uruchomiona przez właścicieli słynnego klubu. W efekcie nagrał dla niej dwa albumy, które zdefiniowały na nowo brzmienie minmalowego techno. Choć mógł kontynuować tę drogę, po rozstaniu z Ostgut Ton zwrócił się w stronę bardziej refleksyjnej elektroniki. Efektem tego była płyta „Fear Of Programming” z 2019 roku, na której nie było tak ognistej muzyki, jak na dwóch pierwszych krążkach artysty. Nie inaczej rzecz się ma z jego najnowszym wydawnictwem.
Na „My Own Shadow: Album” trafiło aż dziewiętnaście nagrań. I tak – większość z nich to oczywiście techno, ale pozbawione mocy i ciężaru wczesnych dokonań Dettmanna. Rytmy są tutaj wbrew obowiązującej modzie niespieszne („Reconstruct Memory”) i zredukowane („Treshold”), co nieco odbiera utworom taneczny potencjał. Reszta aranżacji ma najczęściej minimalowy sznyt („The Signal That Stayed”), przywołując klasykę z Motor City („City Remains”) lub z Berlina lat 90. („Anatomical Void”).
Wycofaną i spowolnioną rytmikę uzupełniają zazwyczaj syntezatorowe modulacje („Mirrors”), choć trafiają się też trance’owe arpeggia („Reconstruct Memory”) i kosmiczne efekty („Residual Light”). Z rzadka jedynie Dettmann sięga po skorodowane brzmienia o dubowej proweniencji („Treshold”) lub nasyca kompozycje głębszą elektroniką o IDM-owym („Temporal Junction”) czy ambientowym („Gravitional Scar”) tonie.
Niemiecki producent nie byłby jednak sobą, gdyby momentami nie dołożył węgla do tego pieca. W „Divergent Orbit” dostajemy klubowego killera w stylu Ostgut Ton z tektonicznym bitem i żrącymi syntezatorami. Na parkiecie sprawdzi się również „Temporal Junction”, choć raczej na rozgrzewkę niż w kulminacyjnym punkcie setu. Klubową energię wnoszą też utwory umieszczone pod koniec zestawu – „No Response” z francuską melodeklamacją czy podrasowany acidowymi pulsacjami na chicagowski hard house „Afterimage”.
Pomiędzy tymi rytmicznymi akrobacjami pojawiają się typowo ilustracyjne kompozycje. „Midnight Sctucture” to wsparty field recordingiem ambientowy obrazek z berlińskiej nocy. W „Obscured Presence” i „Dark Surveillance” muzyka nabiera chmurnego brzmienia rodem z dronowych wyziewów Lustmorda. Z kolei „Silhouettes in Dust” skoncentrowany jest na klawiszowych wariacjach w stylu kosmische musik, zanurzonych w zakłóceniach industrialnego typu. Szkoda, że tylko w jednym utworze dostajemy electro, bo otwierający zestaw „Resolution Vector” wypada całkiem zgrabnie.
Już z tego opisu wynika, że dobijając do pięćdziesiątki Marcel Dettmann przestaje traktować techno jako pretekst do hedonistycznej zabawy. W jego ujęciu typowe dla tej estetyki dźwięki układają się w bardziej refleksyjną muzykę, oddającą rożne emocje, doświadczenia i przeżycia, od radości i euforii po smutek i nostalgię. Wraz z „My Own Shadow: Album” berliński mocarz dołącza do takich artystów, jak DJ Hell, Dave Clark czy Laurent Garnier, dla których techno jest uniwersalnym językiem muzycznym, pozwalającym oddać w pełni złożoność ludzkiego życia. Cóż – czas robi swoje. Dettmann konfrontuje się z nim jednak w dobrym stylu, potwierdzając, że jest równie utalentowanym songwriterem, co didżejem.
!K7 2026
Skomentuj